پاپیلوماتوز ویروسی سگ‌ها (CVP)

پاپیلوماتوز ویروسی سگ‌ها (CVP)

پاپیلوماتوز ها تومور های خوش خیم پوستی هستند که شیوع بسیار بالایی دارند. شکل تیپیک این توده ها ضایعات زگیل مانند است. این توده ها حدود ۱۲ درصد تومور های پوستی سگ را تشکیل می دهند. توجه داشته باشید که همه توده های پاپیلوما منشاء ویروسی ندارند و در اینجا بحث بر روی پاپیلومای ویروسی است.

پاپیلوماتوز در سگ – این ویروس از طریق تماس مستقیم یا غیرمستقیم پوستی منتقل می شود ولی معمولا وجود خراش پوستی برای انتقال ضروری است. هرچه سیستم ایمنی ضعیف تر باشد ضایعات شدیدتر و منتشر خواهند بود. عمدتا پاپیلومای ویروسی خودبخود بهبود می یابد ولی در صورت ضعف سیستم ایمنی ممکن است ضایعات بهبود نیابند و یا در نقاط مختلف بدن مجددا ظاهر شوند. خطر تغییر به سمت بدخیمی و تبدیل به تومور بدخیم SCC وجود دارد.

این ویروس در سلول های در حال تمایز بافت پوششی پوست (سلول های بازال کراتینوسیت ها) تکثیر می شود. دوره کمون بیماری یک تا دو ماه است. پاپیلوما ویروس فعال شدن سیستم ایمنی میزبان را به تعویق می اندازد به همین دلیل این ضایعات با التهاب همراه نیست. نکته جالب اینجاست که معمولا سگ هایی که ویروس کمتری وارد بدن آنها می شود ضایعات بیشتری نشان می دهند و بهبودی ضایعات نیز دیرتر رخ می دهد. تولید آنتی بادی ارتباطی با رشد یا بهبودی ضایعات ندارد و معمولا ایجاد ایمنی پس از بهبودی ضایعات رخ می دهد.

پاپیلوماتوز دهانی ممکن است در هر بخش محوطه دهانی و بندرت مری ایجاد شود. در سگ های جوان پاپیلوما یک عارضه ویروسی است و ندرتا در سنین بالاتر از دو سال رخ می دهد. این ضایعات ابتدا به صورت پلاک های سفید و نرم ایجاد می شوند و تدریجا به شکل ضایعات گل کلمی در می آیند.

بهبودی ضایعات به فعالیت لنفوسیت ها مربوط می شود. در نژاد بیگل نوعی پاپیلومای دهانی شدید به دلیل کمبود ایمونوگلوبولین A رخ می دهد که نشاندهنده نقش ایمنی سلولی در کنترل بروز بیماری است.

پاپیلومای چشمی هم می تواند رخ دهد که ممکن است در سگ های شش ماهه تا چهار ساله رخ دهد.

به طور کلی ضایعات پاپیلومای ویروسی خودبخود طی یک تا دو ماه بهبود می یابند ولی ممکن است حتی سالها باقی بمانند. گاهی اوقات ممکن است توده ها به دلیل آسیب دیدن دچار عفونت های ثانویه باکتریایی شوند. توجه داشته باشید که معمولا پاپیلومای چشمی ماندگارتر است.

پاپیلومای ویروسی پوستی نیز گاهی اوقات تا یک سال باقی می ماند.

خوشبختانه تشخیص اولیه عارضه به دلیل شکل خاص ضایعات دشوار نیست. ضمنا شرایط اپیدمیولوژیک نظیر سن حیوان و… نیز به تشخیص کمک می کند. ارزیابی هیستوپاتولوژیک به تشخیص قطعی پاپیلوما می انجامد. ضمنا رنگ آمیزی ایمونوهیستوشیمیایی نمونه های بیوپسی و نیز PCR به تشخیص ماهیت ویروسی پاپیلوما کمک می کند.

با توجه به خودمحدود شونده بودن ضایعات، در مواردی که تعداد ضایعات اندک باشد درمان توصیه نمی شود.

در صورتی که تعداد ضایعات زیاد باشد، اندازه بزرگی داشته باشد، موجب انسداد ناحیه حلق شده باشد و یا به هر علتی در غذا خوردن حیوان اختلال ایجاد کند می بایست درمان صورت گیرد.

درمان های متعددی نظیر شیمی درمانی از قدیم مطرح بوده اند که عمدتا اثربخشی مناسبی نداشته اند. لیزرتراپی و کرایوسرجری درمان های نسبتا نوین هستند که مؤثر محسوب می شوند. همچنین می توان ۵ تا ده توده را با پنس اصطلاحا له کرد و با این کار منجر به ورود سلول‌های آلوده به ویروس به خون شد و بدین طریق سیستم ایمنی بدن را تحریک نمود. این روش نیز در درمان ضایعات موثر است. روش درمانی جالب دیگر استفاده از واکسن های اوژن است. در این روش سلول‌های پاپیلوم حیوان بیمار را زیر پوست همان بیمار تزریق می کنند. با این روش نیز سیستم ایمنی بدن تحریک شده و به بهبودی ضایعات منجر می شود. همانطور که ذکر شد عمدتا ترکیبات مرتبط با شیمی درمانی موثر نیستند ولی پماد موضعی ۵FU به صورت نیم درصد موثر است. البته بلع آن برای حیوان خطرناک است بنابراین این نکته می بایست در درمان با این ترکیب مدنظر قرار گیرد. داروی رتینوئید اترتینات نیز در مواردی موثر بوده است.

متاسفانه واکسیناسیون موثری برای پیشگیری وجود ندارد ولی سگ های بالاتر از دو سال و نیز سگ هایی که قبلا بیمار شده اند معمولا ایمنی دائمی پیدا می کنند.

عدم نگهداری توله ها در محیط های پر تراکم، استفاده از برس های شخصی و نیز استفاده از ظرف آب مجزا می تواند تا حدودی به پیشگیری از پاپیلومای ویروسی کمک کند.